КРАН МАШИНИСІ: БИІКТЕ ЖҮРІП, ҚАЛАНЫҢ ЖАҢА КЕЛБЕТІН ҚАЛЫПТАСТЫРЫП ЖҮРГЕН МАМАН

Шымкентте жаңа ғимараттар мен тұрғын үй кешендері бой көтерген сайын құрылыс алаңдарындағы ауыр техниканың жұмысы да арта түседі. Сол техниканың бірі – мұнаралы және басқа да құрылыс крандары. Биікте орналасқан кабинада отырып, бірнеше тонна жүкті дәл белгіленген орынға жеткізетін кран машинисінің еңбегі сырт көзге көп байқала бермейді. Алайда құрылыс алаңындағы көптеген жұмыстың орындалуы осы маманның шеберлігіне байланысты.
Кран машинисінің жұмыс күні құрылыс алаңындағы қауіпсіздік пен техниканың дайындығын тексеруден басталады. Маман кранның негізгі механизмдерін бақылап, жұмысқа кіріспес бұрын жабдықтың жарамдылығына көз жеткізеді. Өйткені биікте жұмыс істейтін техниканың кез келген бөлшегі үлкен жауапкершілікті талап етеді. Жүк көтеру кезінде асығыстыққа немесе немқұрайлылыққа жол беруге болмайды.
Кран машинисі бірнеше қабат биіктікте отырып, төмендегі құрылысшылардың жұмысын үнемі бақылап отырады. Оның міндеті – ауыр материалдарды дәл қажетті жерге орналастыру. Бетон конструкциялары, арматура, құрылыс материалдары және басқа да жүктер кран арқылы көтеріліп, белгіленген орынға жеткізіледі. Бір қарағанда бұл тек техниканы басқару сияқты көрінгенімен, жұмыстың әр кезеңінде дәлдік пен есеп қажет.
Бұл мамандықты меңгеру үшін техникалық біліммен қатар тәжірибе де маңызды. Кран машинисі техниканың жұмыс принципін, жүк көтеру талаптарын, қауіпсіздік ережелерін және құрылыс алаңындағы белгі беру тәртібін жақсы білуі керек. Жоғарыдан төмендегі жағдайды бақылау кезінде машинист құрылысшылармен тұрақты байланыста болады. Сондықтан олардың арасындағы түсіністік пен нақты әрекет қауіпсіз жұмыстың маңызды шарты.
Кран машинисінің еңбегіндегі ең күрделі мәселенің бірі – ауа райы. Шымкенттің ыстық күндерінде биікте орналасқан кабинада жұмыс істеу қосымша төзімділікті қажет етеді. Жел күшейген кезде жүк көтеру жұмыстарына ерекше назар аударылады. Мұндай жағдайда машинист техникалық талаптарды қатаң сақтап, қауіпсіздік бірінші орында тұратындай шешім қабылдауы керек.
Құрылыс алаңындағы жұмыс бір адамның еңбегімен бітпейді. Инженер, шебер, арматуршы, бетоншы, дәнекерлеуші және басқа да мамандар өз міндетін атқарады. Кран машинисі сол мамандардың жұмысына қажетті материалдарды уақытында жеткізіп отырады. Яғни оның қызметі құрылыс процесінің басқа кезеңдерімен тікелей байланысты.
Көпшілік жаңа үйдің дайын болғанын көреді, бірақ оның бой көтеруіне қатысқан мамандардың барлығын біле бермейді. Әсіресе кран машинисінің еңбегі ғимараттың сыртқы келбетінен байқалмайды. Дегенмен құрылыс алаңындағы алып техниканың қозғалысын басқарып, ауыр жүктерді миллиметрлік дәлдікпен орналастырып жүрген маман сол нысанның қалыптасуына өз үлесін қосады.
Кран машинисі болу – жай ғана техниканы басқару емес, үлкен жауапкершілікті мойынға алу. Кабинадағы маманның назарынан ештеңе тыс қалмауы тиіс. Ол көтерілетін жүктің салмағын, қозғалыс бағытын, құрылыс алаңындағы адамдардың орналасуын ескереді. Бір сәттік алаңғасарлықтың салдары ауыр болуы мүмкін. Сондықтан бұл кәсіпке тәртіпті, сабырлы және мұқият адамдар қажет.
Жастар арасында жұмысшы мамандықтарының беделін көтеру кезінде кран машинисінің кәсібін де көрсету маңызды. Қазіргі құрылыс саласында техниканы сауатты басқаратын білікті мамандарға сұраныс бар. Мұндай кәсіпті меңгерген адам тәжірибе жинап, кәсіби деңгейін арттыра алады. Техникалық мамандықты таңдаған жас үшін бұл – нақты дағды мен тұрақты еңбекке негізделген кәсіби жол.
Еңбек адамының қадірі оның жұмыс орнының биіктігімен емес, атқаратын міндетінің маңызымен өлшенеді. Кран машинисі күні бойы құрылыс алаңында көрінбейтін биіктікте отырып, төмендегі жұмысшыларға қажетті материалдарды уақытында жеткізеді. Оның еңбегі ғимараттың әр қабаты көтерілген сайын көрініс табады.
Шымкенттің жаңа келбетінің қалыптасуына сәулетшілер мен құрылыс инженерлерімен бірге қарапайым жұмысшы мамандар да үлес қосып келеді. Кран машинисі – солардың бірі. Биікте отырып, ауыр техниканы дәлдікпен басқарып жүрген бұл маманның жұмысы көпшілікке көрінбеуі мүмкін. Бірақ қаланың жаңа нысандары бой көтерген сайын оның кәсіби еңбегінің нәтижесі көз алдымызда көрініп тұрады.