ШАШТАРАЗ, АЯҚ КИІМ ЖӨНДЕУШІ, САҒАТ ШЕБЕРІ: ШАҒЫН КӘСІППЕН КҮН КӨРІП ЖҮРГЕН ЕҢБЕК АДАМДАРЫ

Шымкенттің әр шағынауданында, базарлары мен сауда орындарының маңында көпшілік күн сайын қызметіне жүгінетін, бірақ еңбегі туралы көп айтыла бермейтін мамандар бар. Шаштараз, аяқ киім жөндеуші, сағат шебері сияқты кәсіп иелері үлкен кәсіпорындарда жұмыс істемейді. Олар шағын орындарда өз кәсібін жүргізіп, күнделікті табысын маңдай терімен тауып жүрген еңбек адамдары.
Шаштараздың жұмысы тек шаш қиюмен шектелмейді. Клиенттің қалауын түсіну, ұқыпты қызмет көрсету, құралдарды таза ұстау, уақытпен жұмыс істеу – осы кәсіптің күнделікті талабы. Кейбір шаштараздар бұл саланы ұзақ жылдар бойы меңгеріп, тұрақты клиенттерін қалыптастырады. Өз ісін жақсы білетін маман үшін шеберлік – негізгі капитал. Клиенттің ризашылығы мен қайта келуі оның кәсіби еңбегінің нәтижесін көрсетеді.
Шаштараздықты кәсіп ретінде таңдаған адам өз еңбегінің нәтижесін бірден көреді. Бір клиенттің шашын сәндеп болған соң келесі адамды қабылдайды. Күні бойы аяқтан тік тұрып жұмыс істеу, адамдармен тіл табысу және ұсақ детальдарға мән беру үлкен төзімділікті қажет етеді. Әсіресе мереке күндері мен демалыс уақытында жұмыс қарқыны арта түседі.
Аяқ киім жөндеушінің еңбегі одан да көзге түсе бермейді. Тұрғындар сүйікті аяқ киімін киіп жүріп, оның ұзақ қызмет етуіне кім себеп болғанын көп ойлай бермейді. Ал шебер үшін табан ауыстыру, тігісін жөндеу, өкшесін қалпына келтіру, сыдырмасын ауыстыру сияқты жұмыстар күнделікті кәсіп. Бір қарағанда ұсақ жөндеу болып көрінгенімен, мұнда қолдың ептілігі мен тәжірибе қажет.
Қазіргі таңда тұтыну мәдениетінде затты бірден жаңасына ауыстыру емес, жарамды бұйымды жөндеп қайта пайдалану да маңызды. Аяқ киім жөндеушілер осы тұрғыдан да пайдалы қызмет атқарады. Сапалы жөнделген аяқ киім тағы бірнеше жыл қолданылуы мүмкін. Бұл тұрғынның шығынын азайтып қана қоймай, қажетсіз қалдықтың көбеюіне жол бермейді.
Сағат шебері де дәл осындай көзге көрінбейтін кәсіп иелерінің бірі. Қол сағатының ішіндегі ұсақ механизмдердің дұрыс жұмыс істеуі үшін үлкен дәлдік қажет. Батарея ауыстыру, бауын жөндеу, механизмін тексеру немесе ұсақ бөлшектерін ауыстыру кезінде шебердің тәжірибесі маңызды. Өйткені шағын ғана механизмнің бір бөлшегіндегі ақау сағаттың толық жұмысын тоқтатуы мүмкін.
Шымкентте мұндай шағын кәсіп иелерінің бір ерекшелігі – олардың көпшілігі өз жұмыс орнына өзі жауап береді. Таңертең шеберханасын ашып, құралдарын дайындап, кешке жұмысын аяқтайды. Тұрақты табысқа жету үшін клиентпен жақсы қарым-қатынас орнатып, қызмет сапасын сақтау қажет. Бір күнгі еңбек нәтижесі бірден үлкен табыс әкелмеуі мүмкін, бірақ тұрақты еңбек пен адал қызмет клиент сенімін қалыптастырады.
Бұл мамандардың арасында кәсібін жылдар бойы дамытып, кейін жастарға үйретіп жүрген шеберлер де бар. Ұстаздан шәкіртке берілетін тәжірибе – еңбек мәдениетінің маңызды бөлігі. Жас маман дайын кәсіпке тек құралмен емес, үлкен тәжірибемен келеді. Ол ұқыптылықты, шыдамдылықты және клиент алдындағы жауапкершілікті үйренеді.
Осындай шағын кәсіптер жастарға өз еңбегімен табыс табудың нақты жолын көрсетеді. Міндетті түрде үлкен кеңседе жұмыс істеу немесе жоғары лауазымға ұмтылу ғана табысты өмірдің өлшемі емес. Адам өз қолынан келетін істі кәсіпке айналдырып, тұрақты клиент жинап, кәсіби шеберлігін арттыра алады. Ол үшін еңбекқорлық, тәртіп және өз ісіне адалдық қажет.
Шағын кәсіп иелерінің еңбегінде масылдыққа орын жоқ. Олар дайын табыс күтпей, күн сайын жұмыс орнына келіп, қызмет көрсетіп, тапқан табысын отбасының қажетіне жұмсайды. Кейбірі кәсібін кеңейтіп, қосымша жұмыс орындарын ашуға мүмкіндік алады. Бір адамның шағын шеберханадан бастаған кәсібі уақыт өте келе бірнеше адам еңбек ететін орынға айналуы ықтимал.
Шаштараз, аяқ киім жөндеуші, сағат шебері сияқты мамандардың еңбегі Шымкенттің күнделікті өмірінде өзіндік орын алады. Олар үлкен жарнамалармен танымал болмауы мүмкін, бірақ өз ісін адал атқарып, тұрғындарға қажет қызмет көрсетіп келеді. Еңбек адамының қадірі де осында: кәсібінің көлеміне қарамай, өз еңбегімен өмір сүріп, қоғамға пайдалы қызмет атқару.
Осындай мамандарды насихаттау жастардың кәсіпке деген көзқарасын өзгертуге ықпал етеді. Қол еңбегін қажет ететін мамандықтар ұят немесе төмен жұмыс емес. Керісінше, белгілі бір істің шебері болу – үлкен еңбек пен үздіксіз ізденістің нәтижесі. Шымкенттегі шағын шеберханаларда күн сайын жұмыс істеп жүрген еңбек адамдары өз кәсібінің қадірін маңдай терімен дәлелдеп келеді.